న్యూఢిల్లీ: రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం ఐదో ఏడాదిలోకి ప్రవేశించిన తరుణంలో, భారత్ మరియు ఉక్రెయిన్ మధ్య రక్షణ మరియు భద్రతా పరమైన సంబంధాలు కొత్త మలుపు తిరిగాయి. ఉక్రెయిన్ అధ్యక్షుడు వోలోడిమిర్ జెలెన్ స్కీ ఆదివారం ఒక కీలక ప్రకటన చేస్తూ, భారత్తో కొత్త భద్రతా సహకార ఒప్పందాన్ని (Security Cooperation Arrangement) ఖరారు చేస్తున్నట్లు వెల్లడించారు. దీనికి సంబంధించిన దస్తావేజులు త్వరలోనే సిద్ధం కానున్నాయని ఆయన పేర్కొన్నారు.
దౌత్యపరమైన చర్చలు: ఈ కీలక ప్రకటనకు ముందు, ఉక్రెయిన్ జాతీయ భద్రత మరియు రక్షణ మండలి కార్యదర్శి రుస్తమ్ ఉమెరోవ్ (Rustem Umerov) న్యూఢిల్లీలో పర్యటించారు. ఈ సందర్భంగా ఆయన భారత జాతీయ భద్రతా సలహాదారు (NSA) అజిత్ దోవల్ మరియు విదేశీ వ్యవహారాల మంత్రి ఎస్. జైశంకర్లతో ఉన్నత స్థాయి చర్చలు జరిపారు.
- అజిత్ దోవల్తో భేటీ: ఉమెరోవ్తో జరిగిన సమావేశంలో, అజిత్ దోవల్ భారత్ యొక్క స్పష్టమైన వైఖరిని పునరుద్ఘాటించారు. చర్చలు మరియు దౌత్యం ద్వారానే ఉక్రెయిన్ సంక్షోభానికి శాంతియుత పరిష్కారం లభిస్తుందని భారత్ మరోసారి స్పష్టం చేసింది.
- జైశంకర్తో చర్చలు: ద్వైపాక్షిక సంబంధాల అభివృద్ధి మరియు యుద్ధ క్షేత్రంలోని ప్రస్తుత పరిస్థితులపై జైశంకర్తో ఉమెరోవ్ సుదీర్ఘంగా చర్చించారు.
జెలెన్ స్కీ ప్రకటనలోని ముఖ్యాంశాలు: సోషల్ మీడియా వేదికగా జెలెన్ స్కీ స్పందిస్తూ.. “మేము మా భాగస్వామ్య దేశాలతో భద్రతా సహకారంపై వచ్చే వారం కొన్ని ముఖ్యమైన ప్రకటనలు చేయబోతున్నాము. భారత్తో భద్రతా సహకారంపై ఇప్పటికే ఒక ఒప్పందం ఉంది, దానిని అధికారికంగా ఖరారు చేసే దిశగా అడుగులు వేస్తున్నాము” అని పేర్కొన్నారు. ఉక్రెయిన్ సైన్యానికి మద్దతు మరియు గగనతల రక్షణ (Air Defense) తమకు అత్యంత ప్రాధాన్యత కలిగిన అంశాలని ఆయన గుర్తు చేశారు.
భారత్ వైఖరి – దౌత్య సమతుల్యత: 2022లో రష్యా దాడి ప్రారంభమైనప్పటి నుండి, భారత్ ఒక సంక్లిష్టమైన దౌత్య సమతుల్యతను (Diplomatic Tightrope) పాటిస్తోంది. రష్యాపై నేరుగా విమర్శలు చేయకుండానే, యుద్ధం వల్ల కలిగే ప్రాణనష్టం పట్ల ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తూ, శాంతి చర్చల కోసం చొరవ చూపుతోంది. 2024 ఆగస్టులో ప్రధాని నరేంద్ర మోదీ ఉక్రెయిన్ పర్యటన సందర్భంగా కుదిరిన ఒప్పందాల అమలుపై కూడా తాజా సమావేశంలో చర్చలు జరిగాయి.
ప్రాధాన్యత అంశాలు: ఈ భద్రతా సహకారంలో భాగంగా కేవలం రక్షణ సామాగ్రి మాత్రమే కాకుండా, నిఘా సమాచార మార్పిడి, సైబర్ భద్రత మరియు ఉగ్రవాద వ్యతిరేక చర్యల వంటి అంశాలు కూడా ఉండే అవకాశం ఉంది. ప్రపంచంలోనే అతిపెద్ద ప్రజాస్వామ్య దేశమైన భారత్ నుండి మద్దతు లభించడం ఉక్రెయిన్కు అంతర్జాతీయ స్థాయిలో ఒక గొప్ప నైతిక బలాన్ని ఇస్తుందని విశ్లేషకులు భావిస్తున్నారు.
ముగింపు: అమెరికా మరియు ఇతర ఐరోపా దేశాలు ఉక్రెయిన్కు భారీగా ఆయుధ సహాయం అందిస్తున్న తరుణంలో, భారత్ తన శాంతియుత మార్గంలోనే ఉక్రెయిన్తో సంబంధాలను బలోపేతం చేసుకుంటోంది. రానున్న వారాల్లో ఈ భద్రతా ఒప్పందానికి సంబంధించిన మరిన్ని వివరాలు వెల్లడి కానున్నాయి. ఇది ఆసియా మరియు ఐరోపా దేశాల మధ్య మారుతున్న భౌగోళిక రాజకీయాలకు (Geopolitics) ఒక నిదర్శనంగా నిలవనుంది.
