డెహ్రాడూన్: భారతదేశంలోని హిమాలయ రాష్ట్రమైన ఉత్తరాఖండ్ భారీ భూకంప ముంగిట ఉందని భూగర్భ శాస్త్రవేత్తలు తీవ్ర హెచ్చరికలు జారీ చేస్తున్నారు. ఇండియన్ ప్లేట్ మరియు యూరేషియన్ ప్లేట్ల మధ్య జరుగుతున్న భౌగోళిక మార్పుల వల్ల ఈ ప్రాంతంలో ఏ క్షణమైనా రిక్టర్ స్కేలుపై 8.0 అంతకంటే ఎక్కువ తీవ్రతతో భూకంపం సంభవించే అవకాశం ఉందని నిపుణులు అంచనా వేస్తున్నారు.
ప్రధానాంశాలు:
-
శాస్త్రవేత్తల విశ్లేషణ: వాడియా ఇన్స్టిట్యూట్ ఆఫ్ హిమాలయన్ జియాలజీ మాజీ సీనియర్ శాస్త్రవేత్త డాక్టర్ సుషీల్ కుమార్ తెలిపిన వివరాల ప్రకారం, కుమాయున్ రీజియన్లోని తనక్పూర్ నుండి డెహ్రాడూన్ వరకు సుమారు 250 కిలోమీటర్ల మేర భూగర్భంలో విపరీతమైన ఒత్తిడి (Strain) పేరుకుపోతోంది.
-
టెక్టోనిక్ ప్లేట్ల కదలిక: ఇండియన్ ప్లేట్ నిరంతరం యూరేషియన్ ప్లేట్ వైపు చొచ్చుకుపోతుండటం వల్ల భూమి పొరల మధ్య ఘర్షణ పెరుగుతోంది. ఈ రెండు ప్లేట్ల సంకోచం (Compression) వల్ల ఉత్పన్నమయ్యే శక్తి విడుదల కావాల్సి ఉంది.
-
ఎనర్జీ గ్యాప్ (Energy Gap): ఉత్తరాఖండ్ పరిధిలో గత సుదీర్ఘ కాలంగా ఎటువంటి భారీ భూకంపం సంభవించలేదు. దీనివల్ల భూగర్భంలో అపారమైన శక్తి నిక్షిప్తమై ఉందని, ఇది ఏ క్షణమైనా పెను విపత్తుకు దారితీసే అవకాశం ఉందని శాస్త్రవేత్తలు ఆందోళన వ్యక్తం చేస్తున్నారు.
ప్రమాద తీవ్రత ఎక్కడ?
శాస్త్రవేత్తల అధ్యయనం ప్రకారం, తూర్పున ఉన్న తనక్పూర్ నుండి పశ్చిమాన ఉన్న డెహ్రాడూన్ వరకు ఉన్న బెల్ట్ అత్యంత ప్రమాదకరమైన ‘సీస్మిక్ జోన్’లో ఉంది. భూగర్భంలో నిరంతరం పెరుగుతున్న ఈ ‘తణువు’ (Strain) విచ్ఛిన్నమైనప్పుడు అది పెను విధ్వంసానికి కారణమవుతుంది.
“ఇది దేశంలోనే అత్యంత సంక్లిష్టమైన సీస్మిక్ ప్రాంతం. భూమి అడుగున శక్తి నిరంతరం పోగుపడుతోంది. ఇది సమీప భవిష్యత్తులో లేదా ఎప్పుడైనా భారీ భూకంపం రూపంలో బయటకు రావచ్చు.” — డాక్టర్ సుషీల్ కుమార్, గీయోఫిజిక్స్ శాస్త్రవేత్త.
ముందస్తు జాగ్రత్తలు అవసరం
ఈ హెచ్చరికల నేపథ్యంలో, ఉత్తరాఖండ్ ప్రభుత్వం మరియు విపత్తు నిర్వహణ సంస్థలు అప్రమత్తంగా ఉండాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. భూకంపాలను తట్టుకునే నిర్మాణాలను ప్రోత్సహించడం మరియు ప్రజల్లో అవగాహన కల్పించడం తక్షణ కర్తవ్యమని వారు స్పష్టం చేస్తున్నారు. Uttarakhand లో ఇది చాలా కాలంగా పెద్ద భూకంపం జరగలేదు కాబట్టి, నేల కింద “ఎనర్జీ గుండా సమాహారం” జరుగుతోందని ఆయన వెల్లడించారు. ఇది వెంటనే లేదా దూర భవిష్యత్తులో భారీ భూకంపానికి కారణమవుతుంది.
