న్యూఢిల్లీ: ప్రపంచవ్యాప్తంగా నెలకొన్న భౌగోళిక రాజకీయ ఉద్రిక్తతలు, ముఖ్యంగా మధ్యప్రాచ్యంలో యుద్ధ వాతావరణం భారత ఆర్థిక వృద్ధికి అడ్డంకిగా మారే అవకాశం ఉందని మోర్గాన్ స్టాన్లీ తన నివేదికలో పేర్కొంది. భారత్ ప్రస్తుతం ఒక ‘గడ్డు కాలం’ (Critical Point)లో ఉందని, అప్రమత్తంగా ఉండాల్సిన అవసరం ఉందని స్పష్టం చేసింది.
నివేదికలోని ముఖ్యాంశాలు:
- స్టాగ్ఫ్లేషన్ ముప్పు (Risk of Stagflation): అంతర్జాతీయంగా ముడి చమురు ధరలు పెరగడం వల్ల భారత్లో ద్రవ్యోల్బణం (Inflation) 6-7% కి చేరుకోవచ్చని అంచనా. అదే సమయంలో వస్తువుల ధరలు పెరిగి డిమాండ్ తగ్గితే వృద్ధి రేటు నెమ్మదిస్తుంది. దీనినే ‘స్టాగ్ఫ్లేషన్’ అంటారు.
- తగ్గిన వృద్ధి అంచనాలు: గతంలో 2026-27 ఆర్థిక సంవత్సరానికి భారత్ వృద్ధి రేటును 6.5% గా అంచనా వేసిన మోర్గాన్ స్టాన్లీ, తాజా పరిస్థితుల నేపథ్యంలో దానిని పునఃసమీక్షిస్తోంది. మార్చి 2026 నాటి గణాంకాల ప్రకారం తయారీ రంగం (Manufacturing PMI) 53.8కి పడిపోయింది, ఇది గత ఐదేళ్లలో కనిష్టం.
- ఎనర్జీ మరియు రెమిటెన్స్ ప్రభావం:
- చమురు దిగుమతులు: భారత్ తన చమురు అవసరాల కోసం 80% పైగా దిగుమతులపై ఆధారపడుతుంది. యుద్ధం వల్ల సరఫరా దెబ్బతింటే దిగుమతి బిల్లు భారీగా పెరుగుతుంది.
- రెమిటెన్స్: భారత్కు వచ్చే మొత్తం విదేశీ నిధులలో (Remittances) సుమారు 38% మధ్యప్రాచ్యం నుండే వస్తాయి. అక్కడ అస్థిరత నెలకొంటే ఈ నిధులు తగ్గి రూపాయిపై ఒత్తిడి పెరుగుతుంది.
సానుకూల అంశాలు (Silver Linings):
- బలమైన దేశీయ డిమాండ్: ఆటోమొబైల్ అమ్మకాలు మరియు జీఎస్టీ వసూళ్లు ఇంకా ఆశాజనకంగానే ఉన్నాయి.
- ఆర్బీఐ వ్యూహం: రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) ఇప్పటికే దాదాపు ₹1.5 లక్షల కోట్ల ద్రవ్యతను (Liquidity) మార్కెట్లోకి విడుదల చేసి ఆర్థిక వ్యవస్థను స్థిరంగా ఉంచే ప్రయత్నం చేస్తోంది. ప్రస్తుతం రెపో రేటు 5.25% వద్ద స్థిరంగా ఉంది.
మోర్గాన్ స్టాన్లీ నివేదిక ప్రకారం, భారత్ తన అంతర్గత బలాన్ని నమ్ముకుంటూనే, బాహ్య ముప్పులను ఎదుర్కోవడానికి సిద్ధంగా ఉండాలి. ముఖ్యంగా ఎనర్జీ సెక్యూరిటీపై దృష్టి పెట్టడం మరియు ఎగుమతి మార్కెట్లను వైవిధ్యీకరించడం (Diversification) ఇప్పుడు అత్యంత కీలకం.