లండన్/బెర్లిన్: ఇరాన్పై అమెరికా అధ్యక్షుడు డొనాల్డ్ ట్రంప్ విధించిన ‘నౌకా దిగ్బంధనం’ (Naval Blockade) నిర్ణయం అంతర్జాతీయంగా తీవ్ర చర్చకు దారితీసింది. అమెరికాకు అత్యంత సన్నిహిత మిత్రదేశాలైన బ్రిటన్ మరియు జర్మనీ ఈ విషయంలో ట్రంప్తో విభేదించాయి. ఈ దిగ్బంధనానికి తాము మద్దతు ఇవ్వబోమని ఆ దేశాధినేతలు స్పష్టం చేయడం ఇప్పుడు ప్రపంచ రాజకీయాల్లో పెను సంచలనంగా మారింది.
బ్రిటన్ ప్రధాని కీర్ స్టార్మర్ వ్యాఖ్యలు:
బ్రిటన్ ప్రధాన మంత్రి కీర్ స్టార్మర్ ఈ విషయంపై స్పందిస్తూ, అంతర్జాతీయ జలాల్లో స్వేచ్ఛా వాణిజ్యానికి ఆటంకం కలిగించడం సరైనది కాదని అభిప్రాయపడ్డారు.
- మద్దతు లేదు: “మేము అమెరికాకు మిత్రదేశమే అయినప్పటికీ, హార్ముజ్ జలసంధిలో నౌకలను అడ్డుకునే ప్రక్రియలో (Blockade) పాల్గొనబోము. ఇది ప్రపంచ ఆర్థిక వ్యవస్థను దెబ్బతీస్తుంది” అని ఆయన స్పష్టం చేశారు.
- శాంతి చర్చలకే మొగ్గు: ఉద్రిక్తతలను తగ్గించడానికి దౌత్యపరమైన మార్గాలే సరైనవని బ్రిటన్ భావిస్తోంది.
జర్మనీ తీవ్ర అభ్యంతరం:
జర్మనీ ఛాన్సలర్ కార్యాలయం కూడా ఈ విషయంలో తమ అసంతృప్తిని వ్యక్తం చేసింది.
- చమురు సంక్షోభం భయం: ఇప్పటికే రష్యా-ఉక్రెయిన్ యుద్ధం వల్ల ఇంధన ఇబ్బందులు పడుతున్న యూరోప్ దేశాలకు, ఇరాన్ దిగ్బంధనం వల్ల చమురు ధరలు మరింత పెరగడం ఇష్టం లేదు.
- చట్టవిరుద్ధం: అంతర్జాతీయ చట్టాలకు విరుద్ధంగా ఇలాంటి నిర్ణయాలు తీసుకోవడం వల్ల గ్లోబల్ సప్లై చైన్ కుప్పకూలుతుందని జర్మనీ హెచ్చరించింది.
ప్రపంచం ఎటు వైపు?
ట్రంప్ నిర్ణయంతో నాటో (NATO) దేశాల మధ్యే భిన్నాభిప్రాయాలు వ్యక్తమవుతున్నాయి.
- అమెరికా పట్టుదల: ఇరాన్ అణు కార్యక్రమాన్ని అడ్డుకోవడానికి ఇదొక్కటే మార్గమని అమెరికా వాదిస్తోంది.
- చైనా, రష్యా వైఖరి: ఈ దిగ్బంధనాన్ని చైనా మరియు రష్యా తీవ్రంగా వ్యతిరేకిస్తున్నాయి. ఇది అమెరికా ఏకపక్ష నిర్ణయమని, దీనివల్ల యుద్ధం వచ్చే ప్రమాదం ఉందని హెచ్చరించాయి.
భారత్పై ప్రభావం:
భారతదేశం తన చమురు అవసరాల కోసం పశ్చిమాసియాపైనే ఎక్కువగా ఆధారపడి ఉంటుంది. ధరలు ఇప్పటికే $100 దాటిన నేపథ్యంలో, ఈ దిగ్బంధనం కొనసాగితే పెట్రోల్, డీజిల్ ధరలు దేశంలో ఆకాశాన్నంటడం ఖాయం.
అమెరికా తన మిత్రదేశాల మద్దతు లేకుండా ఈ దిగ్బంధనాన్ని ఎంతకాలం కొనసాగిస్తుందనేది ప్రశ్నార్థకంగా మారింది. ఒకవేళ ఇరాన్ ఎదురుదాడికి దిగితే, అది కేవలం పశ్చిమాసియాకే పరిమితం కాకుండా ప్రపంచవ్యాప్త ఆర్థిక మాంద్యానికి దారితీసే అవకాశం ఉంది.