న్యూఢిల్లీ: భారతదేశం డిజిటల్ చెల్లింపుల రంగంలో ప్రపంచానికే మార్గదర్శిగా నిలుస్తోంది. యూపీఐ (UPI) విజయవంతమైన తర్వాత, ఇప్పుడు కేంద్ర ప్రభుత్వం మరియు రిజర్వ్ బ్యాంక్ ఆఫ్ ఇండియా (RBI) డిజిటల్ లావాదేవీల భద్రతను మరింత కఠినతరం చేస్తూ కొత్త ప్రమాణాలను (Standards) ప్రవేశపెట్టనున్నాయి. దీనికి సంబంధించిన కీలక వివరాలను తాజాగా వెలువడ్డాయి.
కొత్త మార్పులు ఇవే:
- బయోమెట్రిక్ అథెంటికేషన్ (Biometric Authentication): ఇకపై కేవలం పిన్ (PIN) లేదా పాస్వర్డ్ మాత్రమే కాకుండా, ఫింగర్ ప్రింట్ లేదా ఫేస్ ఐడి వంటి బయోమెట్రిక్ పద్ధతుల ద్వారా చెల్లింపులను ధృవీకరించేలా కొత్త సాంకేతికతను తీసుకురానున్నారు. దీనివల్ల ఫోన్ చోరీకి గురైనా ఇతరులు డబ్బును డ్రా చేయడం అసాధ్యం.
- సురక్షితమైన క్యూఆర్ కోడ్లు (QR Code Security): ప్రస్తుతం క్యూఆర్ కోడ్లను మార్చడం ద్వారా జరుగుతున్న మోసాలను అరికట్టడానికి ‘సెక్యూర్ క్యూఆర్’ ప్రమాణాలను రూపొందిస్తున్నారు. ఇవి ట్యాంపర్-ప్రూఫ్ (Tamper-proof) గా ఉంటాయి.
- డిజిటల్ కరెన్సీ (e-Rupee) విస్తరణ: సెంట్రల్ బ్యాంక్ డిజిటల్ కరెన్సీ (CBDC) లేదా ఈ-రూపాయి వినియోగాన్ని మరింత సరళతరం చేస్తూ, ఇంటర్నెట్ లేని చోట కూడా ఆఫ్లైన్ పేమెంట్స్ చేసే సౌకర్యాన్ని మెరుగుపరచనున్నారు.
- గ్లోబల్ పుష్ (Global Push): భారతీయ డిజిటల్ పేమెంట్ ప్రమాణాలను అంతర్జాతీయ స్థాయికి తీసుకెళ్లాలని ప్రభుత్వం యోచిస్తోంది. దీనివల్ల విదేశాలకు వెళ్లే భారతీయులు కూడా అక్కడి స్థానిక కరెన్సీలో సులభంగా చెల్లింపులు చేయవచ్చు.
ఎందుకు ఈ కొత్త నిబంధనలు? సైబర్ నేరాలు మరియు ఆన్లైన్ ఆర్థిక మోసాలు పెరుగుతున్న నేపథ్యంలో, సామాన్య ప్రజల సొమ్ముకు పూర్తి రక్షణ కల్పించడమే లక్ష్యంగా ఈ నిర్ణయం తీసుకున్నారు. రాబోయే కొద్ది నెలల్లో ఈ కొత్త విధానాలు దశలవారీగా అమలులోకి రానున్నాయి.
ఈ కొత్త ప్రమాణాలు అమలులోకి వస్తే, భారతదేశం నగదు రహిత ఆర్థిక వ్యవస్థలో (Cashless Economy) మరింత అగ్రస్థానానికి చేరుకుంటుంది. అయితే, గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో బయోమెట్రిక్ పరికరాల లభ్యత మరియు వినియోగంపై అవగాహన పెంచడం ప్రభుత్వానికి సవాలుగా మారవచ్చు.